Wielu kierowców traktuje parking wewnętrzny jak miejsce mniej formalne niż ulica. Dlatego na osiedlach, przy sklepach i w garażach tak często dochodzi do sporów o pierwszeństwo, parkowania i odpowiedzialność za stłuczkę. Nie wystarczy zatem jedynie wiedzieć, że to nie jest droga publiczna. Trzeba jeszcze ustalić, czy mamy do czynienia ze zwykłą drogą wewnętrzną, czy z miejscem oznaczonym jako strefa ruchu albo strefa zamieszkania. Od tego zależy, jakie przepisy kodeksu drogowego działają w pełnym zakresie, a jakie tylko wtedy, gdy chodzi o bezpieczeństwo lub respektowanie znaków.
Czym jest parking wewnętrzny i czym różni się od drogi publicznej?
Parking wewnętrzny bardzo często jest po prostu drogą wewnętrzną. Ustawa o drogach publicznych mówi, że drogi, parkingi i place przeznaczone do ruchu pojazdów, które nie należą do żadnej z kategorii dróg publicznych, są drogami wewnętrznymi. Dlatego drogi osiedlowe, place przy biurowcach, alejki dojazdowe przy marketach i część garaży podziemnych to zwykle drogi niepubliczne, a nie fragment dróg publicznych. Właśnie dlatego parking wewnętrzny nie jest automatycznie częścią dróg publicznych, nawet jeśli codziennie korzystają z niego setki kierowców.
Kto odpowiada za zasady na takim terenie?
Na drodze wewnętrznej duże znaczenie ma zarządca terenu Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych przypisuje zarządcy terenu, a przy jego braku właścicielowi terenu, obowiązki związane z utrzymaniem, oznakowaniem i zarządzaniem drogą. To oznacza, że właściciel drogi albo zarządca drogi może ustalić organizację ruchu, wyznaczyć miejsca parkingowe, wprowadzić ruch jednokierunkowy, tablice regulaminowe, ograniczenia prędkości i inne zasady parkowania.
Trzeba jednak pamiętać, że nie oznacza to całkowitej dowolności. Na takim terenie nadal mogą obowiązywać przepisy dotyczące bezpieczeństwa ruchu, a znaczenie mają także ustawione znaki drogowe i sposób oznaczenia danego obszaru, na przykład jako strefy ruchu lub strefy zamieszkania.
Jakie przepisy obowiązują na parkingu wewnętrznym?
Na drodze wewnętrznej nie obowiązują wyłącznie zasady ustalone przez właściciela lub zarządcę terenu. Prawo o ruchu drogowym przewiduje, że przepisy stosuje się także poza drogami publicznymi, strefami zamieszkania i strefami ruchu – w zakresie koniecznym dla uniknięcia zagrożenia bezpieczeństwa osób oraz w zakresie wynikającym ze znaków i sygnałów drogowych. Dlatego na parkingu wewnętrznym znaczenie mają nie tylko regulamin terenu, ale też ustawione oznakowanie i podstawowe zasady bezpieczeństwa
Co zmienia strefa ruchu i strefa zamieszkania na drodze wewnętrznej?
Tu pojawia się najważniejsza różnica. Jeżeli na wjeździe drogi wewnętrznej ustawiono znak D-52, czyli strefa ruchu, albo znak oznaczający strefę zamieszkania (znaki D-40), wtedy obowiązują przepisy kodeksu drogowego tak samo jak na drogach publicznych.
Trzeba jednak pamiętać, że strefa zamieszkania jest obszarem, na którym obowiązują szczególne zasady ruchu drogowego. Dochodzi w niej limit prędkości 20 km/h i bardzo mocna pozycja pieszych.
To właśnie dlatego ten sam parking może działać inaczej w zależności od oznakowania: na zwykłej drodze wewnętrznej przepisy stosuje się głównie w zakresie bezpieczeństwa i zgodnie ze znakami, natomiast w strefie ruchu lub strefie zamieszkania obowiązują one wprost.
Kto ma pierwszeństwo na parkingu wewnętrznym? Które znaki drogowe obowiązują?
Na parkingu wewnętrznym pierwszeństwo ustala się w tej samej kolejności co w ruchu drogowym gdzie indziej. Najpierw patrzy się na znaki, potem na ewentualne sygnały świetlne, a dopiero przy ich braku ocenia się układ drogi. To ważne, bo kierowców bardzo często myli szerokość alejek. Szersza droga na parkingu nie oznacza jeszcze, że daje pierwszeństwo. Na danej drodze decyduje oznakowanie, a nie intuicja. Dlatego zasady pierwszeństwa na drodze wewnętrznej trzeba czytać bardzo dosłownie. o pierwszeństwie na parkingu najczęściej decydują:
-
znaki A-7 ustąp pierwszeństwa – kierowca musi ustąpić pojazdom jadącym drogą z pierwszeństwem;
-
znaki B-20 STOP – trzeba się zatrzymać i ustąpić pierwszeństwa;
-
znaki D-1 droga z pierwszeństwem – pierwszeństwo mają pojazdy jadące tą drogą.
Na parkingu o pierwszeństwie decydują nie tylko znaki pionowe, ale także oznakowanie poziome. Szczególne znaczenie ma linia P-13, czyli linia warunkowego zatrzymania złożona z trójkątów, która wskazuje miejsce, w którym kierowca powinien zatrzymać się w razie potrzeby i ustąpić pierwszeństwa.
Nasz produkt: Szablon najezdniowy P-13
To właśnie takie oznaczenia pomagają uporządkować ruch na parkingu, zwłaszcza tam, gdzie alejki przecinają się pod różnymi kątami i łatwo o pomyłkę. Jeżeli obok występuje znak A-7, linia P-13 dodatkowo podpowiada, gdzie dokładnie należy ocenić sytuację i ustąpić pojazdom jadącym drogą z pierwszeństwem.
Kiedy działa zasada prawej ręki?
Zasada prawej ręki może działać także na parkingu wewnętrznym, ale nie zawsze. Jeżeli na drodze wewnętrznej nie ma znaków, a przecinają się dwie drogi o podobnym znaczeniu, wtedy kierowca powinien ustąpić pojazdowi nadjeżdżającemu z prawej strony. Problem w tym, że na parkingach część alejek służy tylko dojazdowi do miejsc, a część prowadzi ruch główny. Brak czytelnych znaków na drodze wewnętrznej sprawia, że kierowcy inaczej oceniają to samo miejsce i potem pojawia się spór o pierwszeństwo.
Wyjazd z miejsca parkingowego to zwykle włączanie się do ruchu
To zasada, którą warto zapamiętać bez wyjątków. Rozpoczynanie jazdy po postoju oznacza włączanie się do ruchu, więc kierujący musi zachować szczególną ostrożność i ustąpić pierwszeństwa innemu pojazdowi lub uczestnikowi ruchu. Dotyczy to także wyjazdu tyłem z miejsca parkingowego. Podobnie przy wjeździe z drogi wewnętrznej na drogę publiczną: taki manewr też jest włączaniem się do ruchu.
Gdzie można parkować samochód, a kiedy postój jest nieprawidłowy?Jakie obowiązują przepisy ruchu drogowego?
Najbezpieczniej parkować samochód tam, gdzie są wyznaczone miejsca parkingowe i gdzie pozwalają na to oznakowania albo regulamin. Brak zakazu nie zawsze oznacza zgodę na postój w dowolnym miejscu. Jeżeli auto utrudnia przejazd, zasłania widoczność przy wjeździe, blokuje wyjazd, zajmuje miejsca zastrzeżone, staje na chodnikach albo tworzy zagrożenie dla pieszych i innych kierowców, nieprawidłowe parkowanie może skończyć się interwencją. Złe parkowanie na parkingu wewnętrznym bardzo często zaczyna się od krótkiego postoju tylko na chwilę, a kończy konfliktem, bo na danej drodze po prostu robi się zator.
Przeczytaj: Parking osiedlowy – oznakowanie, przepisy i dobre praktyki
Czy straż miejska albo policja może interweniować?
Tak, ale nie zawsze w takim samym zakresie. Jeżeli teren jest oznaczony jako strefa ruchu albo strefa zamieszkania, przepisy prawa o ruchu drogowym stosuje się tam wprost. Warto jednak pamiętać, że policja ma szersze uprawnienia kontrolne niż straż miejska, której kompetencje obejmują tylko wybrane naruszenia, w tym część spraw związanych z zatrzymaniem i postojem pojazdów. Także poza strefą ruchu i strefą zamieszkania służby nie są całkowicie bezradne, ponieważ przepisy nadal mają zastosowanie w zakresie bezpieczeństwa oraz znaków i sygnałów drogowych.
Możliwe jest również odholowanie pojazdu. Dotyczy to między innymi auta pozostawionego bez tablic rejestracyjnych albo takiego, którego stan wskazuje, że nie jest używane. Usunięcie może dotyczyć także pojazdu zaparkowanego w miejscu, w którym postój lub zatrzymanie są zabronione, jeżeli utrudnia on ruch albo zagraża bezpieczeństwu. Warto zatem odwołać się do oznakowania:
-
-
lub znaki B-36 z tabliczką T-24, które informuje, że pojazd może zostać usunięty na koszt właściciela.
Co zrobić w razie kolizji albo sporu na parkingu wewnętrznym?
Po kolizji na parkingu wewnętrznym trzeba najpierw zabezpieczyć miejsce, zrobić zdjęcia, spisać dane kierowców, właściciela pojazdu i świadków oraz sprawdzić znaki, strzałki i przebieg oznakowania poziomego. Jeżeli jedna strona wyjeżdżała z miejsca parkingowego albo dopiero ruszała po postoju, zwykle łatwiej ustalić odpowiedzialność. Gdy jednak spór dotyczy pierwszeństwa, brak jest oznakowania albo pojawia się podejrzenie jazdy pod wpływem alkoholu, lepiej wezwać policję. To konieczne również wtedy, gdy są ranni albo druga strona odmawia współpracy.
Czytelne oznakowanie to mniej sporów na każdym parkingu
Spory na parkingach wewnętrznych najczęściej zaczynają się tam, gdzie kończą się jasne komunikaty. Brak znaków, nieczytelne linie albo źle wyznaczone pierwszeństwo sprawiają, że każdy kierowca ocenia sytuację po swojemu. Dobrze dobrane oznakowanie pionowe i poziome porządkuje ruch, ułatwia parkowanie i ogranicza ryzyko kolizji. Właśnie dlatego na parkingu liczy się nie tylko liczba miejsc, ale też to, czy zasady są widoczne i zrozumiałe od pierwszego spojrzenia.